سنسورها ، ترانسمیترها و ترانسمیترها اجزای یک پروسه
صنعتی هستند که کاربردهای فراوانی در پروسه های متنوع
دارند.
کاربرد عمده این قطعات در ارزیابی
عملکرد سیستم و ارائه یک فیدبک با مقدار و وضعیت مناسب
است که بدین ترتیب کنترلر سیستم متوجه وضعیت کارکرد آن
و جگونگی حالت خروجی خواهد شد .
یک سنسور بنا به تعریف ، قطعه ای است که به پارامترهای
فیزیکی نظیر حرکت ، حرارت ، ن
ور
، فشار ، الکتریسیته ، مغناطیس و دیگر حالات انرژی
حساس است و در هنگام تحریک آنها از خود عکس العمل نشان
می دهد .
یک ترانسدیوسر بنا به تعریف ، قطعه ای است که وظیفه
تبدیل حالات انرژی به یکدیگر را برعهده دارد ، بدین
معنی که اگر یک سنسور فشار همراه یک ترانسدیوسر باشد ،
سنسور فشار پارمتر را اندازه می گیرد و مقدار تعیین
شده را به ترانسدیوسر تحویل می دهد ، سپس ترانسدیوسر
آن را به یک سیگنال الکتریکی قابل درک برای کنترلر و
صد البته قابل ارسال توسط سیم های فلزی ، تبدیل می کند
.بنابراین همواره خروجی یک ترانسدیوسر ، سیگنال
الکتریکی است که در سمت دیگر خط می تواند مشخصه ها و
پارامترهای الکتریکی نظیر ولتاژ ، جریان و فرکانس را
تغییر دهد ، البته به این نکته باید توجه داشت که
سنسور انتخاب شده باید از نوع شنشورهای مبدل
پارامترهای فیزیکی به الکتریکی باشد و بتواند مثلأ
دمای اندازه گیری شده را به یک سیگنال بسیار ضعیف
تبدیل کند که در مرحله بعدی وارد ترانسدیوسر شده و سپس
به مدارهای الکترونیکی تحویل داده خواهد شد .
برای درک این مطلب به تفاوتهای
میان دو سنسور انداره گیر دما می پردازیم : ترموکوپل و
درجه حرارت جیوه ای ، دو نوع سنسور دما هستند که هر دو
یک عمل را انجام می دهند ، اما ترموکوپل در شمت خروجی
سیگنال الکتریکی ارائه می دهد ، در حالی که درجه حرارت
جیوه ای خروجی خود را به شکل تغییرات ارتفاع در جیوه
داخلش نشان می دهد .
ترانسمیتر وسیله ای است که یک
سیگنال الکتریکی ضعیف را دریافت کرده و به سطوح قابل
قبول برای کنترلرها و مدارهای الکترونیکی تبدیل می کند
، مثلأ یک حلقه فیدبک سیگنالی در سطح ماکروولت یا میلی
ولت یا میلی آمپرتولید می کند و این سیگنال ضعیف می
تواند با عبور از ترانسمیتر به سیگنالی در سطوح صفر تا
ده ولت و یا 4 تا 20 میلی آمپر تبدیل شود. ترانسمیترها
عمومأ از قطعاتی مثلop-amp برای تقویت و خطی کردن این
سطوح ضعیف سیگنال استفاده می کند .
سنسورها و ملحقات آنها مثل
ترانسدیوسرها را در گروه های بزرگی تحت عنوان ابزار
دقیق قرار داده و آنها را بر اساس نوع انرژی قابل
استفاده و روشهای تبدیل ، دسته بندی می کنند .
سپیده مهرالحسنی :
s_mehrolhasani@yahoo.com